Monumenten van Losser 1

L.H.M. Olde Meierink

Uitgever: Sticht. Historische Kring Losser, hardcover, geïllustreerd, ex-libris op schutblad

Inventarisatie en beschrijving van de bestaande en verdwenen monumenten van cultuur en geschiedenis in de gemeente Losser

Inleiding

Ligging
De gemeente Losser is de meest oostelijk gelegen gemeente van Overijs­sel. Ze heeft een oppervlakte van 101,61 vierkante kilometer 1) en wordt in het noorden begrensd door de gemeente Denekamp, in het westen door de gemeenten Weerselo, Oldenzaal en Enschede 2), in het oosten en zuiden door de Bondsrepubliek Duitsland 3). De gemeente telt vijf woonkernen t.w. Losser, Overdinkel, Glane, Beuningen en De Lutte. Het gebied van de tegen­woordige gemeente Losser behoorde in de middeleeuwen zowel staatkundig als kerkelijk tot het bisdom Utrecht. Ze maakte tot 1811 deel uit van het richterambt Oldenzaal. In het deel dat de latere gemeente Losser zou gaan vormen lagen de marken Beuningen, De Lutte, Berghuizen, Losser en het dorp Losser. Ook kerkelijk behoorde dit gebied tot de dertiende eeuw tot het kerspel Oldenzaal, 4).

Omstreeks 1270 werd Losser waarschijnlijk een zelfstandig kerspel 5), terwijl een gedeelte van Beuningen kerkelijk tot de van Ootmarsum afge­scheiden parochie Denekamp ging behoren 6). De marken De Lutte en Berghuizen en een gedeelte van Beuningen bleven onder Oldenzaal ressorteren. Met ingang van 27 november 1811 werd het richterambt Oldenzaal gesplitst in de gemeenten Oldenzaal (met het voormalige stadsgebied of wigbold) Losser en Weerselo 7). Het gebied van de gemeente Losser was aanvankelijk alleen het dorp en de marke Losser 8). Pas op juli 1818 werden hierbij gevoegd de marken Beuningen, De Lutte en Berghuizen 9).

In 1875 werd een gedeelte van Berghuizen t.w. het spoorwegstation en direkte omgeving bij Oldenzaal gevoegd 10). In 1949 kreeg de gemeente Losser een tijdelijke gebiedsuitbreiding met een stuk van Duitsland, hetgeen korte tijd later weer ongedaan werd gemaakt 11). In 1955 werd het grootste gedeelte van de voormalige marke Berghuizen aan Oldenzaal afgestaan 12).
……………………………………….