Folkloristische omzwervingen door Twente, Salland en de Gelderse Achterhoek.

VEN, D.J. van der

Uitg. TGU, hardcover met stofomslag, geïllustreerd

D.J. VAN DER VEN
april 1891 - 10 mei 1973
D.J. van der Ven stamt uit een predikantengeslacht, wat mede een verklaring kan geven voor zijn vlotte pen en de welbespraaktheid, waarmede hij meer dan 60 jaar lang zeer velen heeft weten boeien in ruim 50 boeken, duizenden tijdschriftartikelen, talloze voordrachten met lichtbeelden en films. Reeds als 14-jarige H.B.S.-scholier begon hij in een reeks dagboeken, getiteld 'Opmerkingen in de levende natuur', te vertellen over planten, bomen, vogels en wat hem boeide langs de weg en op lange voettochten. Deze verslagen leidden tot de natuurbeschrijvingen die de basis vormden van de talloze tijdschriftartikelen en een aantal boeken in de bekende Meulenhoff-serie o.a. drie delen 'Gelderland', 'Paddestoelen', 'Plantlore', 'Ken ons land en heb het lief', enz. (1910-1918). Dit laatste is één lang pleidooi voor wat thans — 60 jaar later — milieubescherming heet! Reeds in 1910-1911 was de jonge Van der Ven actief, toen mede door zijn felle persartikelen, het met kaalslag bedreigde landgoed Hagenau bij Dieren door de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten werd aangekocht en hij ook op de bres stond voor het behoud van Gaasterland.

Van de natuur ging zijn belangstelling over op de bewoners van het platteland, waartoe de vriendschap met de Achterhoekse pionier der regionale volkskunde H.W. Heuvel heeft bijgedragen evenals de prettige relaties met de Overijsselse regionale volkskenners, de heren J.J. van Deinse, G. ter Kuile, Bernink en anderen.

Door de mechanisatie in de landbouw, waardoor vele volksgebruiken dreigden te verdwijnen, kwam Van der Ven in 1919 op de gedachte in het Nederlands Openluchtmuseum te Arnhem, waarvan hij 21 jaar bestuurslid is geweest, een feestweek te organiseren, waar de plattelanders hun karakteristieke gebruiken zouden tonen. Zijn rijk-geïllustreerd boek `Neerlands Volksleven' in 1920 geeft daarvan uitvoerig verslag.

Deze prachtig-geslaagde feestweek en het gedenkboek hebben Van der Ven gebracht tot de samenstelling van films van Nederlandse volksgebruiken en wel een Lentefilm (1921), Zomerfilm (1923), Oogstfilm (1926), Zuiderzeefilm (1928), en een film van Asselt aan de Maas (1936). Als wetenschappelijke waardering voor deze films citeren we twee uitspraken van deskundigen. Prof. Dr. H.L. Cox, thans hoogleraar in volkskunde in Bonn, schreef: 'In zijn filmdocumentaties was hij zijn tijd zelfs ver vooruit.' Drs. G. Kruisink, voormalig directeur van ..............................