De rust in het juteparadijs verstoord

De staking bij Ter Horst & Co te Rijssen 3 december 1906 - 28 april 1907

G.J. Bouwhuis

Uitg. Van Deinse Instituut, softcover, geillustreerd.

In de jaren 1906 - 1907 is het Twentse plaatsje Rijssen het toneel van een bittere strijd. Er ontstaat een arbeidsconflict tussen de firma Ter Horst & Co en haar arbeiders. Ter Horst is een jutefabrikant die op economisch gebied de toon aangeeft in Rijssen. De Rijssenaren, die hun brood moeten verdienen in de jute-industrie, doen dat onder slechte omstandigheden. Zij werken zes dagen per week, elf uur per dag. Het loon dat ze hiermee verdienen is in veel gevallen niet voldoende om in hun levensonderhoud te voorzien. Velen moeten iets bijverdienen door het houden van een klein landbouwbedrijfje. Anderen zijn gedwongen hun huisgenoten aan het werk te zetten met het naaien van jutezakken. De woon- en leefomstandigheden zijn slecht. In de zomer van het jaar 1906 wordt duidelijk dat de Rijssenaren verbetering van hun omstandigheden willen. Ze melden zich massaal aan bij de vakbonden en gaan over tot het stellen van looneisen.

Ter Horst & Co, gesteund door de Van Heeks te Enschede, is niet van plan de eisen van de arbeiders in te willigen en wil niet met de vakbonden onderhandelen. Op 3 december 1906 is het zover: de jutefabrieken in Rijssen staan stil. In Rijssen ontstaat een felle strijd, niet alleen tussen arbeiders en fabrikanten maar ook tussen arbeiders onderling. Het verloop van dit conflict, dat bijna vijf maanden in beslag zal nemen, en dat moet uitlopen op buigen of barsten, is het onderwerp van dit boek.