Dat mag wel in de krant, geillustreerde kroniek van Enschede Deel 1 1855 - 1885

T. Wiegman

Uitg. Van de Berg, hardcover, geillustreerd


INLEIDING
Al geruime tijd leefde bij de uitgever van dit boek het plan om te komen tot het samenstellen van een Kroniek van Enschede over een bepaalde periode uit de geschiedenis van de stad. Op zijn verzoek ben ik op zoek gegaan naar de mogelijkheden om een dergelijke kroniek samen te stellen, bestaande uit een bloemlezing van artikelen die in de loop der jaren in de plaatselijke couranten werden opgetekend. Een niet te onderschatten karwei, temeer omdat over een groot aantal jaren de oude, ingebonden jaargangen, blad voor blad doorgenomen moeten worden op zoek naar berichten die de gebeurtenissen in Enschede van dag tot dag vermeldden.

Het daartoe benodigde materiaal ligt opgeslagen in de depots van het Gemeentearchief van Enschede en de Oudheidkamer te Enschede. Het bestaat uit de jaargangen van de Enschedesche Courant en Tubantia. Aanvankelijk verschenen deze kranten slechts één keer per week en later twee keer per week. Het was in die tijd ook heel normaal dat de krant verscheen op de zondagen, de christelijke feestdagen en op Nieuwjaarsdag. De kwaliteit van het papier van de oude jaargangen laat veel te wensen over. Het is broos en brokkelt snel af, er moet met grote voorzichtigheid mee worden omgegaan. Scheuren kunnen bij het omslaan van de bladen gemakkelijk ontstaan. Gelukkig zijn vele jaargangen intussen fotografisch vastgelegd op micro-fiches die via een leesapparaat geraadpleegd kunnen worden, zodat de originelen beter geconserveerd bewaard kunnen worden.

De artikelen zijn in de toen bestaande stijl en spelling overgenomen, zoals ze in de krant zijn afgedrukt. Het geeft een goed beeld van de schrijfwijze uit die tijd in vergelijking met de huidige tijd. Niet opgenomen zijn uitvoerige verslagen van bijvoorbeeld raadsvergaderingen en jaarvergaderingen van diverse instellingen. Ook zo min mogelijk benoemingen van raadsleden, kerkeraadsleden, bestuurslieden, onderwijzers en vermeldingen van de vele aanbestedingen enz. Wel interessant zijn de vele advertenties waarin neringdoenden hun waren aanprijzen en die een aardig beeld geven van de aangeboden artikelen en de in die tijd geldende prijzen. Ook aankondigingen van bijzondere uitvoeringen, programma's van gedenkdagen en andere evenementen geven een aardig beeld van het leven uit vroegere tijden. Al met al een kroniek ofwel een "stadsdagboek" van de stad Enschede.

Het heeft zeer vele uren van intensief speuren gekost om te komen tot het thans voor u liggende resultaat. Het is geen boek om in één ruk uit te lezen, maar om eens rustig in te bladeren en in gedachten te verwijlen bij het wel en wee van de burgers van Enschede, die na de grote ramp van de brand in 1862 met vereende krachten hun stad weer wisten op te bouwen. Een beeld van Enschede uit de 2e helft van de 19e eeuw. Hopenlijk geeft het u vele uurtjes leesplezier!

Enschede, Zomer 1997. T.Wiegman.